Tweede Kamer

‘Het stellen van de juiste vragen in de Tweede Kamer is een kunst, het krijgen van de juiste antwoorden een genade,’ meent Guido Enthoven, directeur van het Instituut Maatschappelijke Innovatie. Hij komt met drie voorstellen aan de Commissie-De Wit om de informatievoorziening aan de Kamer beter te stroomlijnen.

Het klinkt wat sneu, maar ik houd erg van de Algemene Politieke Beschouwingen. Het gaat over grote vragen en gebundelde hoofdlijnen. Tegelijkertijd maakt de aanleiding van het debat, de begroting, dat partijen hun visie niet alleen fraai onder woorden moeten brengen, maar ook in getallen moeten staven. Het CPB zorgt bovendien voor discutabele maar eenduidige inschattingen van resultaten. Iedereen praat over dezelfde cijfers. En dan ontstaat een boeiend gesprek, dat ik sterk met ‘modder’ associeer (en dan doel ik niet op de vorm).

Ons openbaar bestuur zou veel beter kunnen functioneren wanneer niet alleen de nadruk ligt op de vraag wat de ‘deliverables’ van de overheid zijn, maar ook hoe deze tot stand komen en worden uitgevoerd. Neem het persoonsgebonden budget (pgb). Bij de invoering van het pgb waren maar weinig burgers betrokken. Ook bij de inrichting en de uitvoering staat de burger op afstand. Afgezien van enige uitwassen was het pgb een tijdlang een succes. Maar inmiddels gaat het aan zijn succes ten onder en de politiek slijpt de messen om het pgb een doodsteek te verkopen.

Vorige week besprak de Kamer de 'Staat van de Europese Unie'. Eigenlijk had dit na Prinsjesdag moeten gebeuren, maar besloten was om het nieuwe Kabinet-Rutte niet op te zadelen met de erfenis van Balkenende IV. Zoals dit kabinet nu in zijn 'Aanvullende Staat van de Unie' terecht aantoont, staat er voor Nederland veel op het spel. Nieuwe economische machten zijn opgekomen en roepen de vraag op of de EU als machtsfactor niet voorbij gestreefd is. Demografische ontwikkelingen leiden tot spanningen op de Europese arbeidsmarkten en rond pensioenen. Bovendien zijn de problemen rond de euro verre van opgelost. De EU wankelt en de band met de burger verslapt.